Lipomat në trup: çfarë janë?

Lipomat janë tumore beninje të formuara nga indet yndyrore. Ato janë të zakonshme dhe në të shumtën e rasteve nuk janë të rrezikshme për shëndetin. Shfaqen si masa të buta, elastike dhe të lëvizshme nën lëkurë, shpesh në pjesët e trupit si:

• Qafa
• Shpatullat
• Krahët
• Kofshët

Statistikat tregojnë se lipomat prekin rreth 1 në 1,000 njerëz dhe zakonisht shfaqen tek të rriturit midis moshave 40-60 vjeç.

Lipomat: shkaqet

Shkaqet e shfaqjeve të  lipomave nuk janë plotësisht të qarta, por studime të ndryshme tragojnë një lidhje të mundshme me faktorët gjenetikë. Në disa raste, lipomat mund të jenë të trashëguara, duke u transmetuar nga një brez në tjetrin. Faktorët e tjerë të mundshëm përfshijnë lëndimet fizike dhe stilin e jetës. Megjithatë, shumica e lipomave shfaqen pa një arsye të qartë.

Lipomat dhe ndryshimet hormonale

Ndryshimet hormonale mund të luajnë një rol në zhvillimin e lipomave. Hormonet si estrogjeni dhe insulina janë përfshirë në procese që ndikojnë në rritjen e indeve yndyrore. Disa studime tregojnë se nivelet e larta të insulinës dhe obezitetit mund të kontribuojnë në formimin e lipomave, megjithëse kjo çështje kërkon më shumë kërkime për të konfirmuar lidhjen e saktë.

Lipomat: trajtimi

Ndërsa lipomat zakonisht nuk kërkojnë trajtim, disa individë vendosin të heqin ato për arsye estetike ose nëse lipoma shkakton dhimbje ose shqetësim. Trajtimet përfshijnë:

• Heqja kirurgjikale: Ky është trajtimi më i zakonshëm për lipomat. Kirurgu bën një prerje të vogël dhe heq lipomën në tërësi. Kjo metodë është efektive dhe ka një normë të ulët të rikthimit të lipomës.
• Liposuksioni: Një procedurë alternative që përfshin përdorimin e një gjilpëre të hollë për të thithur indin yndyror nga lipoma. Kjo metodë është më pak invazive se kirurgjia tradicionale, por mund të mos jetë aq efektive në heqjen e plotë të lipomës.
• Injeksione me steroid: Në disa raste, injeksionet me steroid mund të përdoren për të zvogëluar madhësinë e lipomës. Megjithatë, kjo metodë nuk e heq plotësisht lipomën, por mund të jetë e dobishme për zvogëlimin e lipomave më të vogla dhe jo të dhimbshme.
• Observimi: Nëse lipoma është e vogël, asimptomatike dhe nuk shkakton shqetësim, mjeku mund të rekomandojë thjesht monitorimin e saj pa ndonjë ndërhyrje mjekësore. Shumica e lipomave nuk kërkojnë trajtim aktiv dhe mund të mbeten të pandryshuara për vite me radhë.

Mite dhe fakte rreth lipomave

• Miti: Lipomat shkaktohen nga ushqimi i pashëndetshëm.
  Fakti: Nuk ka prova shkencore që lidhin ato me dietën ose ushqimin e pashëndetshëm. Lipomat janë tumore beninje që formohen nga indet yndyrore dhe zakonisht nuk kanë të bëjnë me ushqimin.
• Miti: Lipomat mund të shndërrohen në kancer.
  Fakti: Ato janë tumore beninje dhe janë shumë të rralla rastet kur ato shndërrohen në kancer. Ato zakonisht mbeten të padëmshme dhe nuk paraqesin rrezik për jetën.
• Miti: Lipomat mund të zhduken vetë pa trajtim.
  Fakti: Ato nuk zhduken vetvetiu. Ndërsa mund të mbeten të pandryshuara për vite, ato zakonisht kërkojnë ndërhyrje mjekësore për t’u hequr.
• Miti: Lipomat janë të lidhura me peshën trupore ose obezitetin.
  Fakti: Ato mund të shfaqen tek njerëz me çdo peshë trupore, përfshirë ata me një peshë normale ose nën peshë. Ato nuk kanë lidhje të drejtpërdrejtë me obezitetin.
• Miti: Lipomat janë të rralla dhe duhet të shqetësoheni nëse keni një të tillë.
  Fakti: Ato janë tumore beninje të zakonshme dhe shumë njerëz i kanë ato pa ndonjë problem shëndetësor të rëndësishëm. Shumica e lipomave janë të padëmshme dhe nuk kërkojnë trajtim.

Kur duhet të konsultoheni me një mjek?

Nëse keni një lipomë që po rritet shpejt, është e dhimbshme ose ndikon në funksionin e pjesës së trupit ku ndodhet, duhet të konsultoheni me një mjek. Ndërsa lipomat janë të padëmshme, është e rëndësishme të përjashtohen mundësitë e tjera si tumore më të rrezikshme.